Giả mạo email là gì?

Mục lục

1. Bản chất của Giả mạo Email và Các thủ thuật phổ biến

Giả mạo email (Email Spoofing) là một hình thức gian lận trực tuyến tinh vi, trong đó kẻ tấn công cố tình thay đổi thông tin người gửi để ngụy trang thành một cá nhân hoặc tổ chức uy tín nhằm đánh lừa người nhận. Mục đích sâu xa của hành động này thường không dừng lại ở việc gửi thư rác (spam) gây phiền toái, mà còn hướng tới các hành vi nguy hiểm hơn như lừa đảo chiếm đoạt tài sản (phishing), đánh cắp thông tin nhạy cảm hoặc phát tán mã độc vào hệ thống doanh nghiệp. Một trong những phương thức phổ biến nhất hiện nay là kỹ thuật lợi dụng sự sơ ý của người dùng thông qua việc đăng ký các tên miền “nhái” (Typosquatting). Ví dụ, nếu tên miền chính thức của ngân hàng là abcbank.com.vn, kẻ gian sẽ đăng ký các biến thể dễ gây nhầm lẫn về mặt thị giác như abcbanks.com.vn (thêm chữ s) hay abcbank.xyz. Khi nhận được email từ các địa chỉ này, nếu người dùng không soi xét kỹ từng ký tự, họ rất dễ lầm tưởng đó là thông báo chính thức và thực hiện theo các yêu cầu lừa đảo. Dù các tổ chức an ninh mạng liên tục rà soát để gỡ bỏ các tên miền này, nhưng tốc độ mọc lên của chúng là rất nhanh, đòi hỏi sự cảnh giác cao độ từ phía người dùng.

VPSRE.NET – Giải pháp Cloud VPS toàn diện cho mọi cá nhân và doanh nghiệp. Hiệu năng vượt trội, vận hành ổn định với chi phí chỉ từ 45k/tháng.

2. Kỹ thuật giả mạo SMTP và Lỗ hổng giao thức

Nguy hiểm và khó phát hiện hơn việc nhái tên miền là kỹ thuật giả mạo trực tiếp tên miền chính chủ (Direct Domain Spoofing). Kẻ tấn công lợi dụng đặc điểm kỹ thuật của giao thức SMTP (Simple Mail Transfer Protocol) – vốn được thiết kế từ thuở sơ khai của Internet nên thiếu các cơ chế xác thực người gửi tích hợp sẵn. Điều này cho phép tin tặc thiết lập một máy chủ gửi thư và tùy ý điền vào trường FROM bất kỳ địa chỉ nào chúng muốn, chẳng hạn như [email protected], mặc dù chúng không hề có quyền kiểm soát tên miền ngân hàng này. Nếu hệ thống email của doanh nghiệp không được cấu hình bảo mật đúng cách, các email giả mạo này sẽ đi thẳng vào hòm thư đến (Inbox) của nạn nhân với vẻ ngoài hoàn toàn hợp lệ, khiến rủi ro bị lừa đảo tăng lên gấp bội. Đây chính là lý do tại sao việc chỉ dựa vào địa chỉ người gửi hiển thị trên email là không bao giờ đủ để xác minh độ tin cậy.

3. Bộ ba lá chắn kỹ thuật: SPF, DKIM và DMARC

Để ngăn chặn triệt để lỗ hổng giả mạo nêu trên, chủ sở hữu tên miền cần thiết lập một hệ thống xác thực ba lớp bao gồm SPF, DKIM và DMARC trên hệ thống DNS. Đầu tiên là SPF (Sender Policy Framework), đóng vai trò như một bản danh sách kiểm soát truy cập, liệt kê cụ thể những địa chỉ IP hoặc máy chủ nào được phép gửi email thay mặt cho tên miền đó; bất kỳ email nào gửi từ IP lạ không nằm trong danh sách này sẽ bị đánh dấu là khả nghi. Tiếp theo là DKIM (DomainKeys Identified Mail), một phương thức xác thực sử dụng chữ ký số mã hóa; hệ thống sẽ sử dụng một cặp khóa (khóa riêng để ký lên tiêu đề email và khóa công khai lưu trên DNS để kiểm tra), giúp đảm bảo rằng email thực sự xuất phát từ hệ thống gốc và nội dung thư không bị ai đó chỉnh sửa trên đường truyền. Cuối cùng và quan trọng nhất là DMARC (Domain-based Message Authentication, Reporting, and Conformance), đóng vai trò là “người điều phối” quyền lực. DMARC sử dụng kết quả kiểm tra từ SPF và DKIM để quyết định số phận của email: nếu một email thất bại trong việc xác thực, chính sách DMARC sẽ chỉ đạo máy chủ người nhận từ chối thẳng thừng (Reject) hoặc đưa vào hòm thư rác (Quarantine), giúp bảo vệ danh tiếng của doanh nghiệp và an toàn cho người nhận.

4. Chiến lược phòng vệ cho người dùng cuối

Bên cạnh các biện pháp kỹ thuật từ phía máy chủ, yếu tố con người vẫn là chốt chặn cuối cùng trong quy trình bảo mật. Để tự bảo vệ mình, người dùng nên ưu tiên sử dụng các nền tảng email uy tín như Gmail hay Outlook, bởi các nhà cung cấp này đã tích hợp sẵn các bộ lọc AI thông minh giúp phát hiện và ngăn chặn phần lớn thư giả mạo. Trong quá trình sử dụng, cần rèn luyện thói quen “kiểm tra chéo”: luôn xem xét kỹ địa chỉ người gửi thực tế thay vì chỉ nhìn tên hiển thị, đặc biệt thận trọng với các email mang tính chất thúc ép hành động khẩn cấp (như đe dọa khóa tài khoản, yêu cầu chuyển tiền gấp) hoặc chứa các liên kết và tệp đính kèm lạ. Cuối cùng, thay vì chỉ xóa bỏ, người dùng nên tích cực sử dụng tính năng “Báo cáo lừa đảo” (Report Phishing) hoặc “Báo cáo Spam” trên ứng dụng email; hành động này không chỉ giúp làm sạch hộp thư cá nhân mà còn đóng góp dữ liệu để hệ thống bảo mật toàn cầu trở nên thông minh hơn trong việc nhận diện các mối đe dọa tương tự.